Cổng tri thức OpenEdu

THÀNH CÔNG TUYỆT ĐỐI LÀ MAY MẮN - THÀNH CÔNG TƯƠNG ĐỐI LÀ SỰ CHĂM CHỈ

James Clear

Năm 1997, Warren Buffett, nhà đầu tư nổi tiếng và tỷ phú đa ngành, đã đề xuất một thử nghiệm tư duy.

"Hãy tưởng tượng rằng nó là 24 giờ trước khi bạn sẽ được sinh ra," ông nói,

"và một thần đèn đến với bạn."

“Thần đèn nói rằng bạn có thể xác định các quy tắc của xã hội bạn gia nhập vào và bạn có thể thiết kế bất cứ thứ gì bạn muốn. Bạn có thể thiết kế các quy tắc xã hội, các quy tắc kinh tế, các quy tắc của chính phủ. Và những quy tắc đó sẽ chiếm ưu thế trong cuộc đời bạn và cuộc đời của con bạn và cuộc đời của những đứa cháu của bạn. ”

"Nhưng có một sự đánh đổi ở đây," ông nói.

“Bạn không biết liệu bạn sẽ được sinh ra giàu hay nghèo, nam hay nữ, ốm yếu hay khoẻ mạnh, ở Hoa Kỳ hay Afghanistan. Tất cả những gì bạn biết là bạn có thể lấy một quả bóng ra khỏi thùng có đến tận 5,8 tỷ quả bóng trong đó. Và đó là bạn. ”

"Nói cách khác," Buffett tiếp tục, "bạn sẽ tham gia vào những gì tôi gọi ở đây chính là Ovarian Lottery - Xổ số buồng trứng. Và đó là điều quan trọng nhất sẽ xảy ra với bạn trong cuộc sống của chính bạn. Nó sẽ xác định cách nào hơn trường nào bạn đến, bạn làm việc chăm chỉ thế nào, hơn hẳn mọi thứ khác. ”

Buffett từ lâu đã là một người ủng hộ cho vai trò của may mắn trong sự thành công. Trong thư thường niên năm 2014, ông viết: “Qua may mắn, [đối tác kinh doanh của tôi] Charlie và tôi được sinh ra ở Hoa Kỳ, và chúng tôi mãi mãi biết ơn vì những lợi thế đáng kinh ngạc mà sự ngẫu nhiên về nơi sinh ra đã ban cho chúng tôi”.

Khi được giải thích theo cách này, có vẻ khó để phủ nhận tầm quan trọng của may mắn, ngẫu nhiên và may mắn trong cuộc sống. Và quả thực, những yếu tố này đóng một vai trò quan trọng. Nhưng hãy xem xét một câu chuyện thứ hai.

CÂU CHUYỆN CỦA DỰ ÁN 523

Năm 1969, trong năm thứ mười bốn của Chiến tranh Việt Nam, một nhà khoa học Trung Quốc tên Tu Youyou được bổ nhiệm làm người đứng đầu một nhóm nghiên cứu bí mật ở Bắc Kinh. Đơn vị này chỉ được biết đến với mật mã: Dự án 523.

Lúc này, Trung Quốc là một đồng minh với Việt Nam, và Dự án 523 đã được tạo ra để phát triển các loại thuốc chống sốt rét có thể dùng cho binh lính. Bệnh dịch đã trở thành một vấn đề nan giải. Cũng như nhiều người lính Việt Nam đang chết vì bệnh sốt rét trong rừng rậm thì cũng như đang chết trong trận chiến.

Tu bắt đầu công việc của mình bằng cách tìm kiếm manh mối ở bất cứ nơi nào cô có thể tìm thấy chúng. Cô đọc hướng dẫn về các phương pháp dân gian cũ. Cô tìm kiếm qua các văn bản cổ xưa đã được hàng trăm hoặc hàng ngàn năm tuổi. Cô đã đi đến những vùng sâu vùng xa để tìm kiếm những cây có thể chứa thuốc chữa bệnh.

Sau nhiều tháng làm việc, nhóm của cô đã thu thập được hơn 600 cây thực vật và tạo ra một danh mục gồm gần 2.000 loại thuốc có thể điều trị bệnh dịch hung hãng này. Từ từ và theo một cách có phương pháp, Tu thu hẹp danh sách các loại thuốc tiềm năng xuống còn 380 và thử nghiệm từng loại một trên chuột bạch thí nghiệm.

“Đây là giai đoạn khó khăn nhất của dự án,” cô nói. "Đó là một công việc rất mất thời gian và tẻ nhạt, đặc biệt khi bạn đối mặt với hết thất bại này đến thất bại khác."

Hàng trăm thử nghiệm đã được thực hiện nhưng. hầu hết trong số những thí nghiệm đó đều không mang lại kết quả gì. Nhưng có một thí nghiệm - một chiết xuất từ ​​cây ngải ngọt được gọi là qinghao - có vẻ mang đầy triển vọng và hứa hẹn. Tu rất thích thú với điều này, nhưng bất chấp mọi nỗ lực của cô, cây thực vật này thỉnh thoảng sẽ tạo ra một loại thuốc chống sốt rét mạnh mẽ và không phải lúc nào cũng hiệu quả.

Nhóm của cô đã làm việc được hai năm, nhưng cô quyết định họ cần bắt đầu lại từ đầu. Tu đã xem xét mọi thí nghiệm và đọc lại từng cuốn sách, tìm kiếm manh mối về điều mà cô ấy đã bỏ lỡ. Sau đó, một cách kỳ diệu, cô tình cờ tìm thấy một câu trong cuốn Sổ tay quy định về trường hợp khẩn cấp, một văn bản Trung Quốc cổ đại được viết cách đây hơn 1.500 năm.

Vấn đề là ở nhiệt độ. Nếu nhiệt độ quá cao trong quá trình thử nghiệm, thành phần hoạt tính trong cây ngải ngọt sẽ bị phá hủy. Tu đã tiến hành thiết kế lại thí nghiệm bằng dung môi có nhiệt độ sôi thấp hơn và cuối cùng, cô đã có một loại thuốc chống sốt rét hoạt động hiệu quả 100% thời gian.

Đó là một bước đột phá lớn, nhưng công việc thực sự chỉ mới bắt đầu.

SỨC MẠNH CỦA VIỆC NỖ LỰC LÀM VIỆC CHĂM CHỈ

Với một loại thuốc đã được chứng minh trong tay, giờ đã đến lúc thử nghiệm ở người. Thật không may, không có trung tâm nào ở Trung Quốc thực hiện các thử nghiệm cho các loại thuốc mới vào thời điểm đó. Và do tính bí mật của dự án, việc đi đến một cơ sở bên ngoài đất nước đã không được chấp thuận.

Một lần nữa họ lại rơi vào ngõ cụt.

Đó là khi Tu tình nguyện trở thành người đầu tiên thử thuốc.

Trong một trong những động thái táo bạo nhất trong lịch sử khoa học y tế, cô và hai thành viên khác của Dự án 523 đã tự nhiễm bệnh sốt rét và nhận liều thuốc mới đầu tiên.

Vâng, nó đã hoạt động thật sự.

Tuy nhiên, mặc dù cô đã phát hiện ra một loại thuốc mang tính đột phá và sự sẵn lòng của cô để đặt cuộc sống của chính mình lên chính đó, Tu đã bị ngăn không cho chia sẻ những phát hiện của cô với thế giới bên ngoài. Chính phủ Trung Quốc đã có những quy định nghiêm ngặt ngăn chặn việc xuất bản bất kỳ thông tin khoa học nào.

Cô không hề nao núng. Tu tiếp tục nghiên cứu của mình, cuối cùng cô tìm hiểu cấu trúc hóa học của thuốc - một hợp chất chính thức được gọi là artemisinin - và tiếp tục phát triển một loại thuốc chống sốt rét thứ hai nữa.

Mãi cho đến năm 1978, gần một thập kỷ sau khi cô bắt đầu và ba năm sau khi chiến tranh Việt Nam kết thúc, công trình của Tu cuối cùng đã được đưa ra thế giới bên ngoài. Cô sẽ phải đợi đến năm 2000 trước khi Tổ chức Y tế Thế giới đề nghị xem liệu pháp điều trị này như một biện pháp phòng chống sốt rét.

Ngày nay, việc điều trị bằng artemisinin đã được dùng cho hơn 1 tỷ lần cho các bệnh nhân sốt rét. Đã có hơn hàng triệu mạng sống được cứu. Tu Youyou là nữ công dân Trung Quốc đầu tiên nhận giải Nobel, và là người Trung Quốc đầu tiên nhận giải Lasker vì những đóng góp lớn cho khoa học y tế.

VẬY THÀNH CÔNG THỰC CHẤT DO MAY RỦI HAY LÀM VIỆC CHĂM CHỈ?

Tu Youyou không may mắn lắm. Thực tế cho thấy rằng cô ấy không hề có bằng đại học, không hề có kinh nghiệm nghiên cứu ở nước ngoài, và không là thành viên trong bất kỳ học viện quốc gia Trung Quốc nào - một kỳ tích đã mang lại cho cô biệt hiệu “Giáo sư của Ba Không”.

Nhưng hơn hết, cô ấy là một người làm việc chăm chỉ, kiên trì, siêng năng, nỗ lực. Trong nhiều thập kỷ, cô đã không bỏ cuộc và cô đã giúp cứu hàng triệu mạng sống. Câu chuyện của cô là một minh chứng tuyệt vời về tầm quan trọng sự chăm chỉ trong việc đạt được thành công.

Chỉ một phút trước, có vẻ hợp lý rằng khi Ovarian Lottery xác định hầu hết thành công của bạn trong cuộc sống, nhưng cũng có ý tưởng rằng việc làm việc chăm chỉ thật sự là hợp lý. Khi bạn làm việc chăm chỉ, bạn thường nhận được kết quả tốt hơn bạn sẽ ít nỗ lực hơn. Trong khi chúng ta không thể phủ nhận tầm quan trọng của may mắn, mọi người dường như có cảm giác rằng làm việc chăm chỉ thực sự tạo nên sự khác biệt.

Vậy điều đó là gì? Điều gì quyết định thành công? Làm việc chăm chỉ hay may mắn? Nỗ lực hay đơn thuần là ngẫu nhiên? Tôi nghĩ tất cả chúng ta hiểu cả hai yếu tố đều đóng một vai trò, nhưng tôi muốn cung cấp cho bạn một câu trả lời tốt hơn là "Nó phụ thuộc."

Dưới đây là hai cách tôi xem xét vấn đề.

THÀNH CÔNG TUYỆT ĐỐI SO VỚI THÀNH CÔNG TƯƠNG ĐỐI

Một cách để trả lời câu hỏi này là để nói: May mắn quan trọng hơn trong một ý nghĩa tuyệt đối và chăm chỉ quan trọng hơn trong một ý nghĩa tương đối.

Quan điểm tuyệt đối xem xét mức độ thành công của bạn so với mọi người khác. Điều gì làm cho ai đó trở thành người giỏi nhất trên thế giới trong một lĩnh vực cụ thể? Khi được xem ở cấp độ này, thành công gần như luôn luôn là do may mắn. Ngay cả khi bạn thực hiện một lựa chọn ban đầu tốt - như Bill Gates chọn để bắt đầu một công ty máy tính - bạn không thể hiểu được tất cả các yếu tố tạo ra kết quả đẳng cấp thế giới.

Như một quy luật chung, sự thành công càng trở nên hoang dại hơn, các trường hợp cực đoan và khó xảy ra hơn. Nó thường là sự kết hợp giữa các gen phù hợp, các kết nối phù hợp, đúng thời điểm và hàng nghìn ảnh hưởng khác mà không ai đủ khôn ngoan để dự đoán.

Như một quy luật chung, càng điên rồ càng thành công, hoàn cảnh càng khó khăn và khắc nghiệt thì việc đấy càng xảy ra.

Sau đó, quan điểm tương đối lại xem xét mức độ thành công của bạn so với những trường hợp tương đồng với bạn. Có hàng triệu người đã nhận được mức độ giáo dục tương tự, lớn lên trong các khu vực tương tự, hoặc được sinh ra với mức độ tương tự về tài năng di truyền? Những người này không đạt được kết quả tương tự nhau. So sánh càng cục bộ, thành công càng được quyết định bởi sự chăm chỉ. Khi bạn so sánh bản thân với những người đã trải nghiệm mức độ may mắn tương tự, sự khác biệt là trong thói quen và lựa chọn của bạn.

Thành công tuyệt đối là may mắn. Thành công tương đối là sự lựa chọn và thói quen.

Có một ý nghĩa sâu sắc hơn ẩn chứa đằng sau định nghĩa này: Khi thành công dần trở nên tuyệt đối hơn, vai trò của may mắn tăng lên. Đó là, khi bạn trở nên thành công hơn theo nghĩa tuyệt đối, chúng ta có thể quy một tỷ lệ lớn hơn thành công của bạn là do may mắn.

Như Nassim Taleb đã viết trong Fooled by Randomness,